Sterfte

Voorjaarssterfte

We beleven een voor de gezondheid van karpers uitermate ongelukkig jaar. Een winter met wisselende en relatief hoge watertemperaturen waardoor de karper niet in winterrust is gegaan en een voorjaar, waarbij de watertemperatuur lang onder de 15 graden is gebleven. Van herstel is dus nog nauwelijks sprake geweest. Dat merk je goed. De uitval onder karper is op veel wateren ver boven gemiddeld.  

Elk jaar in april heeft een deel van de karpers onvoldoende weerstand om te overleven

Zachte winter en koud voorjaar 

De situatie is heel goed vergelijkbaar met 2013 toen we ook tot eind mei moesten wachten op klimmende watertemperaturen (boven de 15 graden). Ook toen veel ‘oversterfte’ van karper in onze klimaatzone. Hoewel we de balans nog moeten opmaken en we als BVK vooral moeten afgaan op berichten in de media, is de omvang van de voorjaarssterfte nu groter dan bijvoorbeeld in 2013. Dat verbaast ons niet als je weet dat het grootste deel van die sterftes zich afspeelt in dichtbezette wateren. Speciaal ingerichte hengelvijvers bestonden aanvankelijk vooral in België en de zuidelijke provincies van Nederland, maar zijn thans ook populair (gemaakt) in Groningen en Drenthe. Uit vrees voor aalscholvervraat wordt daar tegenwoordig massaal karper voor gebruikt. Het is geen hogere ‘karperbeheerkunde’ om te weten dat waar een overbezetting aan karper is, er eerder problemen ontstaan. Karpers krijgen het daar in bijna elk voorjaar voor de kiezen, of ze nu worden bijgevoerd of niet.  

CEV-virus 

In het verleden was het het SVC (Spring Viraemia of Carp) dat in het voorjaar de meeste slachtoffers maakte. Tegenwoordig zien we steeds vaker het CEV-virus, dat de dodelijke slaapziekte veroorzaakt, opduiken. In wateren met een dichte bezetting aan karper kan dat tot massale sterfte leiden. Dat hoeven niet per se uitzetwateren te zijn. Ook in ondiepe polders (minder dan 1 meter diep) met semi-natuurlijke bestanden, waar de karperstand hoge dichtheden kan bereiken, slaat dit CEV-virus regelmatig toe. Zoals afgelopen maand in twee verschillende polders bij Amsterdam bleek. Hoe het virus daar terecht is gekomen is de vraag. Meest aannemelijk is dat overbodige (besmette) vissen vanuit vijvers daar zijn uitgezet. Het is werkelijk ongelooflijk hoe vaak dat tegenwoordig gebeurt. Niet alleen vissen, ook schildpadden, konijnen enz. worden ‘in de natuur’ gedumpt. Het lijkt een onuitroeibare gewoonte te worden zolang er geen alternatieven voorhanden zijn. Wellicht goed ook voor Sportvisserij Nederland en de BVK om mensen voor te lichten over de gevaren van dat dumpen van overbodig geworden vissen en andere huisdieren.  

Trieste aanblik van een door slaapziekte getroffen verwilderd karperbestand

Sterfte onder uitzetkarpers 

Ook onder pas uitgezette karpers is er deze uitzetperiode meer uitval dan normaal. Uit ervaring en berekeningen weten wij dat de uitval in het eerste jaar na uitzetting normaal al tot zo’n 30% oploopt.  Dat lijkt bij de 2020–lichting vooralsnog een stuk hoger te liggen. Naast genoemde ongunstige weersomstandigheden speelt ongetwijfeld mee dat door de coronamaatregelen veel uitzettingen zijn verschoven naar het vroege voorjaar. Uitzetkarpers komen in maart/april best vaak in vrij slechte conditie aan bij het water. De watertemperaturen zijn dan te hoog om in rust te gaan en te laag om op krachten te komen en bijvoorbeeld de wonden die zijn ontstaan door afvissen en vervoer te laten herstellen. Daarvoor moet immers het metabolisme van de karper goed op gang komen en dient er voldoende natuurlijk voedsel te zijn. Dat is er nog niet en zelfs eind mei vechten sommige uitzetters nog om in leven te blijven!  

De zon is inmiddels doorgebroken, de watertemperaturen stijgen en het aanbod van natuurlijk voedsel komt eindelijk op gang. Het zal genoeg moeten zijn om de voorjaarssterfte in het gros van de wateren te stoppen.  

Pas uitgezette karper. Zou deze het nog net redden?

Deze voorjaarssterfte leert ons vooral (weer) dat verantwoord karperbeheer soms vraagt om beheersing. We willen als hengelsport zo graag sportvissers bedienen met het gemakkelijk(er) vangen van een karper, maar uitzetten zou geen vanzelfsprekendheid moeten zijn. Denk er van tevoren goed over na en zet bij twijfel over de effecten liever niet of desnoods heel weinig uit!    

Joris Weitjens  

FacebooktwittermailFacebooktwittermail

Spiegel van de maand – Snoek versus karper

We hadden ons thema van het jaar ‘overleving van uitgezette karpers’ nog niet bekend gemaakt of we kwamen een treffend filmpje tegen op internet. Een snoek in gevecht met een spiegelkarper.

Naast de vraag hoe dat zal aflopen gaan we in op de term ‘snoekenvoer’. Kun je karperuitzettingen überhaupt wel zo bestempelen als je het skelet en de leefwijze van grote snoeken beschouwt? En wat is een veilig formaat van uitzetkarpers?

 

Lees en bekijk  hier meer

FacebooktwittermailFacebooktwittermail

ALV en open meeting 2019

Op zaterdag 26 januari 2019 is er weer onze BVK-dag. Traditiegetrouw in ‘het Wapen van Diemen’.

In de ochtend houden we onze algemene ledenvergadering. De agenda is niet anders dan andere jaren. Jaar- en kasverslag en rondvraag als belangrijkste items. We starten om 10h30 en ronden tussen 11h30 en 12h af met enkele broodjes, koffie en thee.

Om 12h30 begint het open gedeelte, toegankelijk voor iedereen (dus ook niet-leden). Dit jaar hebben we een, al zeggen we het zelf, unieke ‘affiche’ weten samen te stellen.

Lezing karperziektes: Olga Haenen

Sterfte (kort) na een uitzetting is de schrik voor elke karperbeheerder. Waar is het mis gegaan? Wie of wat is de schuldige? Heb ik zieke vissen uitgezet of klopt er iets niet aan mijn water? De schuld wordt vaak gelegd bij kweker of leverancier, maar of dat terecht is, blijft vaak in het midden hangen. Wij als BVK zien vooral de complexiteit van fatale karperziektes. Hoe kunnen bijvoorbeeld met virussen of bacteriën besmette karpers in het ene water massale sterfte veroorzaken en in het ernaast gelegen water geen enkele schade aanrichten?
Genoeg vrijblijvende theorieën, interpretaties, en praatjes rond karperziektes! De BVK is al een tijdje op zoek naar wetenschappelijk onderbouwde antwoorden op de vele vragen. Dan kom je onherroepelijk uit bij professor dr. Ir. Olga Haenen, kenner van visziektes en alom gewaardeerd. In het door haarzelf in de jaren tachtig opgezette laboratorium in Lelystad zijn vele duizenden zieke karpers onderzocht. We zijn er best trots op dat we het voor elkaar hebben gekregen dat Olga Haenen deze middag een uur voor ons wil uittrekken om te praten over dit even interessante als belangrijke onderwerp: karperziektes.
Wil je eindelijk eens écht weten hoe de vork in de steel zit wat betreft (fatale) karperziektes en hoe ze te voorkomen? Zorg dat je deze unieke kans niet mist! De toegang is gratis.

Presentatie de Special-Carp bloedlijn: Edwin van Egmond

Na een korte pauze is het woord aan Edwin van Egmond van karperkwekerij EDKO-vis. De BVK is blij met kwekers die de tijd en het vakmanschap hebben om een eigen (sterke) karperbloedlijn te ontwikkelen. Gemakkelijk is dat niet. EDKO-vis verkoopt al voor het vierde jaar op rij zogeheten Special-Carp aan SKP’s in binnen en –buitenland. Hoe doet hij dat?
Edwin van Egmond brengt een schets van de werkwijze in zijn bedrijf in Rijpwetering en geeft een indruk van wat we komend jaar (jaren) kunnen verwachten van EDKO-vis. Edwin van Egmond staat open voor suggesties voor de toekomstige mogelijkheden van zijn bedrijf. Met voldoende deskundigheid in de zaal is dat een goede gelegenheid om onze/jouw gedachten over de ideale uitzetkarper te delen met iemand die direct invloed heeft.

We gaan het beleven op 26 januari 2019!

FacebooktwittermailFacebooktwittermail

Provinciale Visserijcommissie en BVK redden karpers van een verschrikkelijke dood

De langdurige droogte en hitte bezorgen ons momenteel een boel gezweet, veel gemopper en vaak slapeloze nachten maar voor bepaalde wateren en hun gevinde bewoners kan deze droogte fataal aflopen. Een goed voorbeeld daarvan is de kasteelvijver in het park ’t Blauwhuis te Izegem. Het waterpeil bereikte een dramatisch laag peil.

In nood verkerende Schubkarper

Attente inwoners van stad Izegem merkten de naar lucht happende karpers op en verwittigden direct de burgemeester. Donderdagmiddag besloot de burgemeester groen licht te geven en de karpers zo snel mogelijk te redden en naar het dichtstbijzijnde kanaal te verplaatsen.

Zelfs na uren in de blubber te hebben gelegen blijven de karpers hun vluchtreflex behouden

Dit werkje bleek geen sinecure want door de immense blubberlaag zakte je op bepaalde plekken tot bijna aan het middel in het zwarte goedje. Bovendien was de vluchtreflex van de vissen nog heel sterk aanwezig en lieten ze zich niet zomaar uit het water scheppen. Met vereende krachten en heel wat liters zweet in het waadpak konden we die namiddag 42 schubkarpers van anderhalve tot 3kg redden en overbrengen naar het kanaal. Hun slanke bouw hebben ze ‘te danken’ aan voedselschaarste, niet aan de genen van de verwilderde karper. De plaatselijke brandweer pompte die avond 350 000 liter kanaalwater in de vijver om de overgebleven vissen wat ‘ademruimte’ te geven.

Stuk voor stuk slanke schubs

In september staat een stedelijke vergadering gepland waarbij het baggeren van de vijver op de agenda staat. Door de slibruiming zou er meer diepte gecreëerd worden en zouden de vissen minder snel in de problemen geraken. Hengelrecreatie is momenteel niet toegelaten op de parkvijver maar zou uiteraard door de plaatselijke hengelaars na de baggerwerken met grote dankbaarheid worden onthaald. Ook het vochtpeil van de vrijwilligers werd nadien door een dankbare burgemeester terug op peil gebracht 😉

Ken je een ondiep water in de buurt? Ga dan bij aanhoudende droogte met regelmaat eens de situatie bekijken.

Maiko Busschaert

FacebooktwittermailFacebooktwittermail

Enquête – karperbestanden van open wateren – online

Openwater - EnqueteOp veler verzoek hebben wij de enquête karperbestanden van open wateren zo omgebouwd dat deze online kan worden ingevuld op onze website. Voor ons handig want het maakt het verwerken van de gegevens er gemakkelijker op. En een gemak voor jullie.

Probeer het vooral!

Tot nu toe zijn we heel enthousiast over de respons op de enquête en denken we nu al iets waardevols in handen te hebben!

FacebooktwittermailFacebooktwittermail